Sentinel Lenf Nodu Biyopsisi

1. Sentinel Lenf Nodu Nedir?

"Sentinel" kelimesi "nöbetçi" anlamına gelir. Sentinel Lenf Nodu, memedeki bir tümörden kopan kanser hücrelerinin lenf akımı yoluyla ulaşacağı ilk lenf bezidir. Eğer kanser hücreleri bu ilk durağa (nöbetçi bezeye) ulaşmamışsa, koltuk altındaki diğer (ikinci, üçüncü seviye) lenf bezlerine sıçrama ihtimali istatistiksel olarak yok denecek kadar azdır.

2. Sentinel Lenf Nodu Biyopsisi Neden Yapılır?

Meme kanseri tedavisinde en kritik aşamalardan biri, hastalığın koltuk altına sıçrayıp sıçramadığını belirlemektir. Bu bilgi; hastalığın evresini belirlemek, kemoterapi gerekip gerekmediğine karar vermek ve lokal kontrolü sağlamak için gereklidir.

Neden Tüm Lenf Bezlerini Çıkarmıyoruz? (Aksiller Diseksiyonun Riskleri)

Eskiden yapılan "Aksiller Lenf Nodu Diseksiyonu" (tüm bezlerin alınması) şu sorunlara yol açabiliyordu:

Lenfödem: Kolda ömür boyu sürebilen, ağrılı ve estetik olmayan şişlikler.

Sinir Hasarı: Kolda uyuşukluk, karıncalanma ve güç kaybı.

Hareket Kısıtlılığı: Omuz ekleminde sertlik ve kolu tam kaldıramama.

SLNB, sadece gerekli olan lenf bezini inceleyerek bu riskleri %90 oranında azaltır.

3. SLNB Nasıl Uygulanır? Operasyon Teknikleri

Ameliyat sırasında cerrahın bu "nöbetçi" bezeyi bulabilmesi için özel işaretleme yöntemleri kullanılır.

A. Mavi Boya Yöntemi (Isosulfan Blue / Methylene Blue)

Ameliyat başında meme başına veya tümör çevresine özel bir mavi boya enjekte edilir. Boya, lenf kanallarını takip ederek nöbetçi bezeye ulaşır ve onu maviye boyar. Cerrah, koltuk altında maviye boyanmış lenf kanalını takip ederek hedef bezeyi bulur.

B. Radyoaktif İzotop Yöntemi

Ameliyattan birkaç saat önce hastaya düşük dozda (zararsız seviyede) radyoaktif madde enjekte edilir. Ameliyat sırasında cerrah, "Gamma Probe" adı verilen küçük bir dedektör cihazıyla koltuk altını tarar. Cihazın en çok ses çıkardığı (radyoaktivitenin en yoğun olduğu) bölge, sentinel lenf nodudur.

C. Kombine Teknik (Altın Standart)

En yüksek doğruluk oranı için hem mavi boya hem de radyoaktif madde birlikte kullanılır. Bu yöntemle sentinel nodu bulma başarısı %99'lara ulaşır.

4. Ameliyat Sırasında Patolojik İnceleme: Frozen Section

Sentinel lenf nodu çıkarıldıktan sonra hemen ameliyathanedeki patoloji uzmanına gönderilir.

Frozen (Hızlı) İnceleme: Patolog yaklaşık 20-30 dakika içinde dokuyu dondurarak inceler.

Eğer temizse (Negatif): Ameliyat sonlandırılır, koltuk altına başka müdahale yapılmaz.

Eğer sıçrama varsa (Pozitif): Cerrah aynı seansta koltuk altındaki diğer lenf bezlerini temizlemeye (Aksiller Diseksiyon) karar verebilir. (Ancak günümüzde bazı küçük tutulumlarda bile tüm bezlerin alınmasına gerek duyulmayabilmektedir).

5. Kimler Sentinel Lenf Nodu Biyopsisi İçin Uygundur?

Erken Evre Meme Kanseri: Tümör boyutu küçük olan ve klinik muayenede koltuk altında şüpheli bezesi olmayan hastalar.

DCIS (Duktal Karsinoma İn Situ): Eğer hastaya mastektomi yapılacaksa, daha sonra tekrar müdahale şansı olmayacağı için SLNB eklenir.

Neoadjuvan (Ön) Kemoterapi Alanlar: Tedavi sonrası koltuk altı yanıtını değerlendirmek için uygulanabilir.

6. SLNB Sonrası İyileşme ve Komplikasyonlar

İşlem genellikle koltuk altında 2-3 cm'lik küçük bir kesi ile yapılır.

İyileşme: Kesi yeri çok küçüktür ve genellikle 1 hafta içinde tamamen iyileşir.

Mavi Boya Etkisi: Mavi boya kullanıldıysa, hastanın idrarı veya cildi geçici olarak yeşil/mavi renk alabilir. Bu durum 24-48 saat içinde düzelir.

Alerjik Reaksiyonlar: Mavi boyaya karşı çok nadir (%1'den az) alerjik reaksiyon gelişebilir.

7. Sık Sorulan Sorular (SEO - FAQ)

Sentinel lenf nodu biyopsisi güvenli mi?

Evet, dünya genelinde milyonlarca hastada uygulanmış, onkolojik güvenliği kanıtlanmış bir yöntemdir. Kanser evrelemesi için en güvenilir yoldur.

Eğer sentinel nod pozitif çıkarsa kolum kesin şişer mi?

Hayır. Sentinel nodun pozitif çıkması durumunda aksiller diseksiyon yapılsa bile, modern fizik tedavi ve koruyucu önlemlerle lenfödem riski kontrol altında tutulabilir.

Hamileler bu işlemi yaptırabilir mi?

Radyoaktif madde dozu çok düşük olduğu için gebelerde kullanılabilir, ancak mavi boya alerji riski ve fetüs üzerindeki etkileri nedeniyle gebelikte genellikle tercih edilmez. Sadece radyoaktif izotop veya teknisyum bazlı yöntemler seçilebilir.

Bu işlem kanserin yayılmasına neden olur mu?

Kesinlikle hayır. Aksine, kanserin yayılıp yayılmadığını anlamak ve yayılımı durdurmak için yapılan bir işlemdir.

Sonuç: Minimal Girişim, Maksimum Yaşam Kalitesi

Sentinel Lenf Nodu Biyopsisi, "daha çok cerrahi daha iyi tedavidir" anlayışının geride kaldığının en büyük kanıtıdır. Gereksiz organ ve doku kaybını önleyen bu teknik, meme kanseri cerrahisinde yaşam kalitesini zirveye taşıyan bir standarttır.

Tedavi planınızda koltuk altı yönetiminin nasıl olacağı konusunda cerrahınızdan detaylı bilgi almayı unutmayın.